දෙමාපියන් සහ දරුවන් අතර පවතින සබඳතාවය ලෝකයේ තිබෙන සුන්දරම මෙන්ම වගකීම් වැඩිම බැඳීමයි. බොහෝ දෙමාපියන් සිතන්නේ දරුවන්ට හොඳින් සැලකීම, ඔවුන්ගේ අවශ්යතා ඉටු කිරීම සහ නීති රීති පැනවීම පමණක් හොඳ හැදියාවකට ප්රමාණවත් කියායි. නමුත්, දරුවෙකු වර්ධනය වන විට ඔවුන්ට ද්රව්යමය දේවලට වඩා අවශ්ය වන්නේ තමන්ව තේරුම් ගන්නා, තමන්ගේ අදහස්වලට ඇහුම්කන් දෙන මව්පියන්.
දරුවෙකු පවසන දේට අවධානය දීම, එසේත් නැතිනම් Parenting ක්රියාවලියේදී සවන් දීමේ කලාව ප්රගුණ කිරීම දරුවාගේ අනාගතය සාර්ථක කිරීමට මෙන්ම පවුලේ බැඳීම ශක්තිමත් කිරීමට ඇති හොඳම මාර්ගයයි. අද Liya.lk තුළින් අපි කතා කරන්නේ දරුවන්ගේ අදහස්වලට බාධා නොකර ඇහුම්කන් දීම හරහා ඔවුන් තුළ ඔබ කෙරෙහි පවතින විශ්වාසය සහ ගෞරවය වැඩි කරගන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳවයි.
මොකක්ද මේ සවන් දීමේ කලාව කියන්නේ?
Parenting සංකල්පයට අනුව, දරුවෙකුට සවන් දීම යනු ඔවුන් පවසන වචන ඇසීම පමණක් නොවේ. ඔවුන් එම වචන පවසන්නේ කුමන හැඟීමකින්ද, ඔවුන් මුහුණ දී ඇති ප්රශ්නය කුමක්ද සහ ඔවුන් වක්රාකාරව අපෙන් බලාපොරොත්තු වන සහයෝගය කුමක්ද යන්න ඔවුන්ගේ මට්ටමට පැමිණ බුද්ධිමත්ව වටහා ගැනීමයි.
බොහෝ විට මව්පියන් කරන්නේ දරුවා යමක් පැවසීමට උත්සාහ කරන විටම “ඕවා මහ පිස්සු කතා”, “දැන් ඕවා වැඩක් නැහැ, ගිහින් පාඩම් කරන්න” කියමින් ඔවුන්ව මඟහැරීමයි. මෙවැනි හැසිරීම් නිසා දරුවන් තමන්ගේ ගැටලු දෙමාපියන්ගෙන් සැඟවීමට පටන් ගනී.
Read more on Liya.lk 👇🏼
දරුවන්ට ඇහුම්කන් දීම වැදගත් වන්නේ ඇයි?
දරුවෙකුට කුඩා කල සිටම නිවසේදී නිසි ලෙස සවන් දීම සාර්ථක Parenting රටාවක ප්රධාන ලක්ෂණයකි. එමඟින් දරුවාට ලැබෙන වාසි රැසකි:
- ආත්ම විශ්වාසය වැඩි වීම: තමන්ගේ අදහස්වලට නිවසේදී වටිනාකමක් ලැබෙන බව දකින දරුවා සමාජය ඉදිරියේදීත් බියක් නැතිව අදහස් ප්රකාශ කිරීමට පුරුදු වේ.
- දෙමාපියන් කෙරෙහි විශ්වාසය ගොඩනැගීම: පාසලේදී හෝ බාහිර සමාජයේදී තමන්ට යම් කරදරයක්, වැරැද්දක් සිදු වුවහොත් දරුවා මුලින්ම දිව එන්නේ මව්පියන් අසලටයි. මන්ද, තමන්ට බැන වදින්නේ නැතිව සවන් දෙන කෙනෙකු නිවසේ සිටින බව දරුවා දන්නා බැවිනි.
- ප්රචණ්ඩකාරී හැසිරීම් අවම වීම: තමන්ගේ කලකිරීම හෝ කෝපය වචනයෙන් පිට කිරීමට අවස්ථාව ලැබෙන විට, දරුවන් කෑගැසීම හෝ දේපළවලට හානි කිරීම වැනි මුරණ්ඩු හැසිරීම්වලින් මිදෙයි.
දරුවාට නිවැරදිව සවන් දීමට පියවර 5ක්
ධනාත්මක Parenting ක්රමවේදයක් තුළින් දරුවා සමඟ පවතින සන්නිවේදනය සාර්ථක කර ගැනීමට පහත පියවර අනුගමනය කරන්න:
1. ශාරීරිකව ඔවුන්ගේ මට්ටමට පැමිණෙන්න (Eye Level)
කුඩා දරුවෙකු ඔබ සමඟ කතා කරන විට, ඔබ උසින් හිඳගෙන ඔවුන් දෙස බැලීම වෙනුවට බිම වාඩි වී හෝ දණගසා ඔවුන්ගේ දෑස් දෙස කෙලින්ම බලන්න. දුරකථනය පසෙක තබා, ඔබේ සම්පූර්ණ අවධානය දරුවාට ලබා දෙන්න. මෙය දරුවාට ලොකු ආරක්ෂාවක් සහ වටිනාකමක් දැනවීමට සමත් වේ.
2. බාධා කිරීමෙන් වළකින්න (Do Not Interrupt)
දරුවා තමන්ගේ දිනය ගත වූ ආකාරය හෝ යම් සිදුවීමක් පවසන විට, මැදින් පැන ප්රශ්න ඇසීම හෝ වැරදි පෙන්වා දීම නොකරන්න. ඔවුන්ට තමන්ගේ කතාව සම්පූර්ණයෙන්ම නිම කිරීමට ඉඩ දෙන්න. සාර්ථක Parenting ක්රියාවලිය යනු ඉවසීම ප්රගුණ කිරීමයි.
3. හැඟීම් විවේචනය නොකරන්න
“ඕකටද අඬන්නේ?”, “ඕක මහ මෝඩ කතාවක්” වැනි වචන භාවිතයෙන් දරුවාගේ හැඟීම් සුළු කොට තකන්න එපා. දරුවෙකුට කුඩා ප්රශ්නයක් වුවත් විශාල ලෙස දැනිය හැකියි. “ඔයා ඒ වෙලාවේ ගොඩක් බය වුණා නේද?”, “ඔයා ඉන්නේ දුකෙන් කියලා මට තේරෙනවා” වැනි වචන හරහා ඔබ ඔවුන් සමඟ සිටින බව පෙන්වන්න.
4. විවෘත ප්රශ්න අසන්න (Open-Ended Questions)
දරුවා සමඟ සන්නිවේදනය දිගටම පවත්වා ගැනීමට නම් “ඔව්” හෝ “නැහැ” යනුවෙන් පමණක් පිළිතුරු දිය හැකි ප්රශ්න වෙනුවට, ඔවුන්ට විස්තර කිරීමට සිදුවන ප්රශ්න අසන්න. උදාහරණයක් ලෙස, “අද ඉස්කෝලේ හොඳද?” කියා අසනවා වෙනුවට, “අද ඉස්කෝලේ වෙච්ච ලස්සනම සිද්ධිය මොකක්ද?” කියා විමසන්න.
5. වහාම විසඳුම් දීමට උත්සාහ නොකරන්න
සමහර අවස්ථාවලදී දරුවන්ට අවශ්ය වන්නේ අපෙන් විසඳුම් ලබා ගැනීමට නොව, ඔවුන්ගේ සිතේ ඇති බර නිදහස් කර ගැනීමට පමණි. එම නිසා, කතාව අසා අවසානයේ “ඔයාට මේ ප්රශ්නය විසඳගන්න අම්මගෙන්/තාත්තගෙන් මොන වගේ උදව්වක්ද ඕනේ?” කියා දරුවාගෙන්ම විමසන්න. එය දරුවා තුළ ස්වාධීනව තීරණ ගැනීමේ හැකියාව වර්ධනය කරන කදිම Parenting පුරුද්දකි.
වැරදි සන්නිවේදනයෙන් දරුවා ඈත් වන ආකාරය
අප දරුවන්ට නිසි ලෙස සවන් නොදෙන විට, ඔවුන් තමන්ට අවශ්ය අවධානය සහ උපදෙස් බාහිර සමාජයෙන් හෝ සමාජ මාධ්ය හරහා සෙවීමට පෙළඹේ. නන්නාඳුනන පුද්ගලයන්ගේ වැරදි උපදෙස්වලට හසුවී දරුවන් නොමඟ යන්නේ නිවස තුළ ඔවුන්ට සවන් දීමට කෙනෙකු නොමැති වූ විටයි.
එම නිසා, ඔබේ දෛනික කාර්යබහුලත්වය මදකට පසෙක තබා දිනකට අවම වශයෙන් විනාඩි 20ක්වත් දරුවා වෙනුවෙන්ම වෙන් කරන්න. ඔවුන් පවසන කුඩා කතා, විහිළු හෝ අත්කම් නිර්මාණ අගය කරන්න.
දරුවන් කියන්නේ අපේ ජීවිතයේ සුන්දරම ආයෝජනයයි. ඔවුන්ට හොඳම අධ්යාපනය, මිල අධික ඇඳුම් පැළඳුම් දෙනවා සේම, ඔවුන්ගේ හදවතේ හඬට සවන් දීමත් වගකීම් සහගත Parenting රටාවක අත්යවශ්ය කොටසකි. අද සිටම ඔබේ දරුවාට ලෝකයේ සිටින හොඳම සවන්දෙන්නා බවට ඔබ පත් වන්න.
Liya.lk අප සැමවිටම ප්රාර්ථනා කරන්නේ ඔබේ නිවස ආදරයෙන් සහ ළමා සිනහවෙන් පිරි ඉතිරී යන සුන්දර ලෝකයක් බවට පත්වීමයි. සාරාංශයක් ලෙස පවසතොත්, ශක්තිමත් සබඳතාවයක පදනම වන්නේ එකිනෙකාට ගරු කරමින් අවංකව සවන් දීමයි. තමන්ගේ හැඟීම් සහ කාලය නිවැරදිව කළමනාකරණය කරගැනීම මඟින් ඔබ දෙදෙනා අතර ඇති දුරස්ථභාවය මකා දමා, වඩාත් ගැඹුරු සහ ආදරණීය බැඳීමක් නිර්මාණය කිරීමට මංපෙත් විවර කරයි. එම නිසා, ඔබේ දරුවාගේ හදවතේ හඬ හඳුනා ගැනීමට අදම උත්සාහ කරන්න; එය ඔබේ පවුල් ජීවිතයේ සතුට සුරක්ෂිත කරන රහස් වට්ටෝරුව වනු නොඅනුමානයි.
