Perfectionism කියන්නේ මොකක්ද? | ඔබ කරන හැම වැඩක්ම එකම වැරැද්දක්වත් නැතුව, 100%ක්ම උපරිමයටම තියෙන්න ඕනේ කියලා ඔබට හිතෙනවද? උයන කෑම එකේ ඉඳන් ඔෆිස් එකේ කරන ප්රොජෙක්ට් එක වෙනකම් හැම පුංචි දේකම අසම්පූර්ණකමක් දැක්කම ඔබට මාරම විදිහට කේන්ති යනවා හෝ දැඩි පසුතැවීමක් දැනෙනවා වෙන්න පුළුවන්. බාහිර ලෝකයට ඔබ මාරම පිළිවෙළ, දක්ෂ කෙනෙක් විදිහට පෙනුණත්, ඇතුළාන්තයෙන් ඔබ ඉන්නේ මාරම මානසික පීඩනයකින්. මනෝවිද්යාවේදී මේ හැමදේම උපරිමයටම බලාපොරොත්තු වෙන මානසිකත්වයට කියන්නේ Perfectionism හෙවත් ‘පරිපූර්ණත්වය සෙවීමේ පුරුද්ද’ කියලයි.
Read more on Liya.lk 👇🏼
ඇත්තටම දේවල් හොඳටම කරන්න උත්සාහ කරන එක හොඳ ගුණාංගයක් වුණත්, මේ කියන Perfectionism තත්ත්වය ඔබේ සීමාව ඉක්මවා ගියොත්, ඒකෙන් වෙන්නේ ඔබේ මානසික සතුට වගේම ඵලදායීතාවයත් (Productivity) සම්පූර්ණයෙන්ම විනාශ වෙන එකයි. අද Liya.lk තුළින් අපි කතා කරන්නේ මේ අනවශ්ය ස්වයං පීඩනයෙන් මිදිලා, ජීවිතේ වැඩකටයුතු වඩාත් සතුටින් සහ සැහැල්ලුවෙන් කරගන්නේ කොහොමද කියන එක ගැනයි.
මොකක්ද මේ Perfectionism කියන්නේ?
සරලවම කිව්වොත්, Perfectionism කියන්නේ තමන් වෙනුවෙන් සහ අන් අය වෙනුවෙන් කිසිසේත්ම ළඟා කරගත නොහැකි තරම් ඉහළ මට්ටමක රීති සහ ඉලක්ක (Unrealistic standards) පනවා ගැනීමේ පුරුද්දයි. මෙවැනි අය සිතන්නේ “එක්කෝ මම මේ වැඩේ උපරිමයටම කරන්න ඕනේ, නැත්නම් නොකර ඉන්න ඕනේ” (All-or-nothing thinking) කියලයි.
මෙහිදී සිදුවන ලොකුම ගැටලුව තමයි, සුළු වැරැද්දක් වුණත් එය තමන්ගේ අදක්ෂකමක් හෝ පරාජයක් විදිහට දකින්න පෙළඹීමයි. මේ නිසාම අලුත් වැඩක් ආරම්භ කරන්න බය වීම (Procrastination) සහ නිරන්තරයෙන් මනස ඇතුළෙන් තමන්ටම දොස් පවරා ගැනීම වැනි දේ සිදුවෙන්න පුළුවන්.
Perfectionism නිසා ඔබේ ජීවිතයට සිදුවන අහිතකර බලපෑම්
හැමදේම පර්ෆෙක්ට් කරන්න යාම නිසා ඔබ නොදැනුවත්වම ඔබේ ලයිෆ් එක මාරම විදිහට ලෙඩ කරගන්නවා:
- අධික මානසික ආතතිය (Severe Stress): හැමතිස්සෙම වැරදෙයි කියන බයෙන් ඉන්න නිසා මොළය නිරන්තරයෙන් පීඩනයකට ලක්වෙනවා.
- Burnout තත්ත්වයට පත්වීම: එකම වැඩේ නැවත නැවත කරමින් කාලය නාස්ති කරන නිසා ශාරීරිකවත් මානසිකවත් අධික වෙහෙසක් දැනෙන්න පටන් ගන්නවා.
- සබඳතා බිඳ වැටීම: තමන් වගේම අනෙක් අයත් 100%ක්ම නිවැරදි විය යුතුයි කියා සිතන නිසා පවුලේ අය සහ යාළුවන් සමඟ නිතරම ගැටුම් ඇති කරගන්නවා.
අනවශ්ය ස්වයං පීඩනයෙන් මිදෙන්න ප්රායෝගික පියවර
මේ පීඩාකාරී සිතුවිලි චක්රයෙන් මිදෙන්න ඔබට අද සිටම භාවිත කළ හැකි සුපිරිම Perfectionism නාශක පියවර කිහිපයක් මෙන්න:
1. “Done is better than perfect” න්යාය හුරුවන්න
ඕනෑම වැඩක් 100%ක්ම පරිපූර්ණ වෙනකම් බලාගෙන ඉන්න ගියොත් ඒ වැඩේ කවදාවත් ඉවර කරන්න ලැබෙන්නේ නැහැ. ඒ නිසා වැඩක් අඩාල කරලා තියනවාට වඩා, එය සාමාන්ය මට්ටමකින් හෝ නියමිත වෙලාවට නිම කිරීම වටිනවා කියන දේ මොළයට වටහා දෙන්න. Perfectionism පාලනය කරන්න නම් “මේ ප්රමාණය මට ප්රමාණවත්” (Good enough) කියලා හිතන්න පුරුදු වෙන්න ඕනේ.
2. වැරදීම් කියන්නේ ඉගෙනීමේ කොටසක් බව පිළිගන්න
ලෝකයේ කිසිම මනුෂ්යයෙක් පරිපූර්ණ නැහැ. වැරදීම් සිදු වීම මනුෂ්ය ස්වභාවයක්. යම් වැඩක් වැරදුණු වෙලාවක “මම මාරම අසාර්ථකයි” කියලා හිතනවා වෙනුවට, “මේ වැරැද්දෙන් මම ඉගෙන ගත්තේ මොකක්ද? ඊළඟ වතාවේ මම මේක මීට වඩා හොඳට කරන්නේ කොහොමද?” කියලා ධනාත්මකව (Growth Mindset) හිතන්න පුරුදු වන්න.
3. ඔබේ ඉලක්ක ප්රායෝගික කරගන්න (Set Realistic Goals)
දවසකට කරන්න පුළුවන් උපරිම වැඩ ප්රමාණයක් තියෙනවා. එකම දවසක වැඩ දහසක් කරන්න ප්ලෑන් කරලා, ඒවා කරගන්න බැරි වුණාම පසුතැවෙන්න එපා. ඔබේ කාලය සහ ශක්තිය ගැන හිතලා, පහසුවෙන් කරන්න පුළුවන් කුඩා ඉලක්ක පමණක් දිනපතා සකස් කරගන්න.
4. කාල සීමාවන් පනවා ගන්න (Set Strict Time Limits)
ඔබට Perfectionism පුරුද්ද තියෙනවා නම්, ඔබ එකම ඊමේල් එකක් ලියන්න හෝ එකම පින්තූරයක් එඩිට් කරන්න පැය ගණන් වැය කරනවා ඇති. ඒ නිසා වැඩක් පටන් ගන්න කලින්, “මම මේ වැඩේට විනාඩි 30ක් විතරයි දෙන්නේ” කියලා Time limit එකක් දාන්න. කාලය ඉවර වුණු සැනින් ඒ වැඩේ නතර කරලා ඊළඟ වැඩේට යන්න.
ඔබටම කරුණාවන්ත වීම (Self-Compassion) පුරුදු කරන්න
අන් අයට වැරදීමක් වුණාම මාරම කරුණාවෙන් සනසන අපි, අපිටම වැරදුණාම මාරම විදිහට වෛර කරගන්නවා. මේ තත්ත්වය වෙනස් කරන්න. ඔබේ ඇතුළේ ඉන්න විවේචකයාට (Inner Critic) සැර වෙන්න ඉඩ දෙන්න එපා.
වැඩ අධික දවසක බාගෙට ඉතිරි වුණු වැඩ දිහා බලලා ලතැවෙන්නේ නැතුව, “අද දවසේ මම මගේ උපරිමය කළා, ඉතිරි ටික මම හෙට බලාගන්නවා” කියලා තමන්ටම ආදරයෙන් පවසන්න. ඔබ ඔබට දක්වන කරුණාව මත ඔබේ Perfectionism සිතුවිලි ඉබේම දිය වෙලා යනවා ඇති.
ජීවිතය කියන්නේ හැමදාම එකම විදිහට Perfectly Coordinate කරලා තියෙන්න පුළුවන් දෙයක් නෙවෙයි. එහි ඇති අසම්පූර්ණකම් සහ සුළු සුළු වැරදීම් තමයි ජීවිතයට සුන්දරත්වයක් එකතු කරන්නේ. හැමදේම උපරිමයටම කරන්න ගිහින් ඔබේ වටිනා මානසික සුවය ලෙඩ කරගන්න එපා. ඔබේ සීමාවන් හඳුනාගෙන, සතුටින් සහ සැහැල්ලුවෙන් වැඩ කරන්න අද සිටම පියවර ගන්න.
Read more👇🏼
