අලුත් අවුරුදු සමය එළඹෙන විට අපේ හිත්වල තිබිය යුත්තේ සතුට සහ ප්රබෝධයයි. නමුත් බොහෝ කාන්තාවන්ට සිදු වන්නේ නිවසේ වැඩ කටයුතු, කැවිලි පෙවිලි සෑදීම සහ නෑගම් යාම වැනි අතිශය කාර්යබහුල චර්යාවන් මැද තමන්ව අමතක කර දැමීමටයි. මේ නිසාම දවස අවසානයේදී තමන්ට කිසිවක් කරගත නොහැකි වූ බවක් හෝ වැඩ අතපසු වූ බවක් දැනෙමින් මනස පීඩාවට පත් වෙයි. මෙන්න මේ තත්ත්වය අප හඳුන්වන්නේ Holiday Guilt හෙවත් ‘උත්සව සමයේ වරදකාරී හැඟීම’ ලෙසයි.
අද Liya.lk තුළින් අප සාකච්ඡා කරන්නේ, මෙම Holiday Guilt මඟහරවා ගනිමින් අවුරුදු නිවාඩුව සැබෑ විවේකයක් බවට පත් කරගන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳවයි.
Holiday Guilt යනු කුමක්ද?
උත්සව සමයකදී අපට අප ගැනම වරදකාරී හැඟීමක් ඇති වීමට ප්රධාන හේතු කිහිපයක් තිබේ. නිවස අතුගා පිරිසිදු කිරීමේ සිට නෑදෑයින්ට සංග්රහ කිරීම දක්වා සියල්ල ‘පරිපූර්ණ’ (Perfect) ලෙස කිරීමට යාමේදී අපේ ශාරීරික ශක්තිය ඉක්මවා වැඩ කිරීමට අප උත්සාහ කරයි. එහිදී යම් වැඩක් අතපසු වූ විට හෝ තමන්ට මඳක් විවේක ගැනීමට සිතුණු විට, “මම මගේ වගකීම් පැහැර හරිනවාද?” යන සිතුවිල්ල සිතට වධ දෙන්නට පටන් ගනී. මෙම Holiday Guilt නිසා අවසානයේදී ඉතිරි වන්නේ සතුට නොව, අධික මානසික සහ ශාරීරික වෙහෙසකි (Stress).
උත්සව සමයේ පීඩනය පාලනය කරගන්නේ කොහොමද?
අවුරුදු කාලයේදී ඔබ මුහුණ දෙන මෙම මානසික පීඩනය අවම කර ගැනීමට පහත පියවර අත්හදා බලන්න:
1. සියල්ල පරිපූර්ණ විය යුතු යැයි නොසිතන්න
අප බොහෝ විට පීඩාවට පත් වන්නේ සමාජ මාධ්යවල දකින ‘පරිපූර්ණ’ අවුරුදු සැමරුම් සමඟ අපේ ජීවිත සැසඳීමට යාමෙනි. හැමෝම කරන විදියටම කැවිලි වර්ග පහ හයක් හැදීමට හෝ මුළු නිවසම එක දිනකින් අලුත්වැඩියා කිරීමට උත්සාහ නොකරන්න. Holiday Guilt මඟහරවා ගැනීමට ඇති හොඳම ක්රමය වන්නේ ඔබගේ සීමාවන් හඳුනාගෙන, ඔබට හැකි උපරිමය ගැන සතුටු වීමයි.
2. වැඩ බෙදා ගන්න (Delegate Tasks)
නිවසේ සියලුම වගකීම් තනිවම දරා ගැනීමට යාමෙන් ඔබ ඉක්මනින්ම ‘Burnout’ තත්ත්වයට පත් විය හැකිය.
- නිවස පිරිසිදු කිරීමේදී දරුවන්ගේ සහ සහකරුගේ සහාය ලබා ගන්න.
- ආහාර පිළියෙළ කිරීමේදී පවුලේ සියලු දෙනා එක්ව එය විනෝදජනක කාර්යයක් බවට පත් කරගන්න. ඔබට සහාය ලැබෙන විට Holiday Guilt දැනීම ඉබේම අඩු වී යයි.
3. ‘බෑ’ කීමට පුරුදු වන්න
සෑම ආරාධනාවකටම හෝ සෑම උත්සවයකටම සහභාගී වීමට යාමෙන් ඔබේ විවේකය නැති වී යයි. ඔබට සැබවින්ම වෙහෙස නම්, ආචාරශීලීව එම අවස්ථාවන් මඟහැරීමට පුරුදු වන්න. ඔබේ මානසික සුවතාවය වෙනුවෙන් පනවන එවැනි සීමාවන් (Boundaries) ඔබේ අයිතියකි.
තමන් වෙනුවෙන් කාලය (Me-time) වෙන් කරගැනීමේ වැදගත්කම
Holiday Guilt පාලනය කිරීමට ඇති ප්රබලම අවිය වන්නේ දවසකට සුළු වේලාවක් හෝ තමන් වෙනුවෙන්ම වෙන් කරගැනීමයි. අන් අය වෙනුවෙන් කැපවීමට නම්, මුලින්ම ඔබ මානසිකව සුවපත් විය යුතුය.
- විනාඩි 15 ක නිහඬතාවය: උදෑසන හෝ සවස් කාලයේදී සියලුම වැඩ නතර කර තේ කෝප්පයක් බොමින් නිහඬව සිටින්න.
- ඩිජිටල් විවේකය: දුරකථනය පසෙක තබා ඔබේ ප්රියතම පොතක් කියවීමට හෝ සංගීතයට සවන් දීමට කාලය ගන්න.
- ස්වයං රැකවරණය (Self-care): කුඩා සත්කාරයක් (උදාහරණයක් ලෙස Face mask එකක් දැමීම) මඟින් පවා ඔබේ වෙහෙස නිවා ගත හැකිය.
මතක තබා ගන්න, ඔබ විවේකයක් ගැනීම යනු වැඩ මඟහැරීමක් නොව, ඊළඟ කාර්යය වඩාත් හොඳින් කිරීමට ශක්තිය රැස් කරගැනීමකි. එබැවින් විවේකයක් ගන්නා සෑම මොහොතකම Holiday Guilt සිතට ඇතුළු වීමට ඉඩ නොදෙන්න.
Holiday Guilt ජය ගැනීමට සරල උපදෙස් කිහිපයක්
- To-do List එකක් සාදන්න: දවසේ කළ යුතු වැඩ ලැයිස්තුගත කර, වඩාත් වැදගත් වැඩ මුලින්ම අවසන් කරන්න. වැඩක් අවසන් කළ පසු එය කපා හැරීමෙන් ඔබට මානසික තෘප්තියක් ලැබෙනු ඇත.
- අතීතය සමඟ සසඳන්න එපා: “ගිය අවුරුද්දේ මම මීට වඩා වැඩ කළා” වැනි සිතුවිලිවලින් ඉවත් වන්න. සෑම වසරක්ම වෙනස් බවත්, ඔබේ වර්තමාන සෞඛ්ය තත්ත්වය වැදගත් බවත් වටහා ගන්න.
- ප්රමාණවත් නින්දක් ලබා ගන්න: උත්සව වැඩ නිසා නිදි වැරීම ඔබේ Holiday Guilt තත්ත්වය තවත් දරුණු කළ හැකිය. අවම වශයෙන් පැය 6-7 ක නින්දක් ලබා ගැනීමට උත්සාහ කරන්න.
සිංහල සහ දෙමළ අලුත් අවුරුද්ද යනු ආදරය සහ සතුට බෙදාගන්නා කාලයකි. එය ඔබව ලෙඩ කරවන හෝ පීඩාවට පත් කරන කාලයක් බවට පත් කර නොගන්න. Holiday Guilt පසෙක තබා, ඔබට හැකි උපරිමයෙන් උත්සවය සමරන්න. සියල්ල නිවැරදිව කිරීමට වඩා, පවුලේ අය සමඟ සිනහවෙන් කාලය ගත කිරීම වටිනා බව සිහියේ තබා ගන්න.
උත්සව සමයේ සැබෑ අරුත පවතින්නේ වෙහෙසකර රාජකාරි මැද නොව, ඔබ ලබන මානසික සුවය සහ පවුලේ සමීපතමයින් සමඟ ගත කරන ප්රීතිමත් මොහොතක් පාසා බව සැමවිටම මතක තබා ගන්න. අනවශ්ය Holiday Guilt පසෙක ලා, මෙවර අවුරුද්දේ ඔබ වෙනුවෙන් සැහැල්ලුවත් සතුටත් උරුම කර ගැනීමට අදම පියවර ගන්න.
