සුනාමිය, ගංවතුර, නායයෑම් සහ දැන් DITWA සුළි කුණාටුව නිසා අප රටේ ජනතාව බොහෝමයක් පීඩාවට පත්ව ඇත. මෙම ව්යසනයන් නිවාස, මාර්ග, පාසල් සහ රැකියාවන් විනාශ කරනවා මෙනම ඒවා අපට නොපෙනෙන මිනිසුන්ගේ මනස සහ හැඟීම්ද විනාශ කරමින් පවතියි.
බොහෝ අය ගොඩනැගිලි නැවත ගොඩනැගීම් සහ අලුත්වැඩියා කටයුතු ගැන කතා කරති. නමුත් ඇතුළතින් මිනිසුන් කඩාවැටී ඇති තරම බොහෝ දෙනෙක් නොදනිති. යමෙකුට ඔවුන්ගේ නිවස, ආදායම් මාර්ගය, අසල්වැසියන් හෝ ආදරණීයයෙකු අහිමි වූ විට, මානසික වශයෙන් ඇති වන්නා වූ වේදනාව ඉතා මහත් ය. මානසික සුවය ලබා ගැනීමට බොහෝ කාලයක් ගතවේ.
මෙම ලිපියෙන් සිදුවුනු ව්යසනය මානසික සෞඛ්යයට බලපාන ආකාරය, මානසික සුවය ලබා ගැනීම වැදගත් වන්නේ ඇයි සහ අපට එකිනෙකාට සහයෝගය දැක්විය හැකි ආකාරය පැහැදිලි කරයි.
1. කම්පනය සහ බිය
ව්යසනයකින් පසු, මිනිසුන්ට හැඟෙන්නේ: කම්පනයක්, බියක්, ව්යාකූලත්වයක් පමණයි.
DITWA සුළි කුණාටුව අතරතුර, බොහෝ පවුල් පැවසුවේ සිදුවන්නේ කුමක්දැයි ඔවුන්ට නොතේරෙන බවයි. තද සුළං, ඝෝෂාකාරී ශබ්ද සහ ගලා යන ජලය දිගු කාලයක් මනසෙහි රැඳී ඇති මතකයන් නිර්මාණය කරයි.
මෙය සාමාන්ය දෙයකි. එය අනතුරට ශරීරය ලබාදෙන ස්වභාවික ප්රතිචාරයයි.
2. ව්යසනයකදී මිනිසුන්ට අහිමි වන දේ
අහිමි වීම යනු මරණය යන කාරණය පමණක් නොවේ. මිනිසුන්ට අහිමි වන්නේ: ඔවුන් ජීවත් වූ නිවාස, හැඳුනුම්පත්, ලේඛන, රැකියා. මෙවලම්, වාහන, සුරතල් සතුන්, ආරක්ෂාව සහ ඔවුන්ගේ දින චර්යාවයි.
ශ්රී ලංකාවේ, මිනිසුන් තම භූමිය, අසල්වැසියන් සහ නිවස සමඟ ඉතා සම්බන්ධ වී සිටිති. මේ දේවල් අහිමි වීම ජීවිතයේ කොටසක් අහිමි වීමක් ලෙස දැනේ.
කාන්තාවන්ට බොහෝ විට මෙම පාඩුව වඩාත් තදින් දැනෙන්නේ ඔවුන් ව්යසනය අතරතුර සහ පසුව පවුල රැකබලා ගත යුතු බැවිනි.
3. ව්යසනයකින් පසු ඇතිවන ශෝකය
විපතකින් පසු, මිනිසුන්ට ශෝක වීමට කාලයක් හෝ අවකාශය නොලැබේ. ඔවුන් නවාතැන් වෙත යා යුතුය, ආහාර සොයා ගත යුතුය සහ අන් අය රැකබලා ගත යුතුය.
බොහෝ දෙනෙකුට සමාජයෙන් ශක්තිමත් වීමට පීඩනයක් එල්ල වේ, එනිසා ඔවුන් හැඟීම් පෙන්වීමට බිය වී මානසිකව වෙහෙසට පත් වේ.
4. කාන්තාවන් චිත්තවේගීයව වැඩිපුර දුක් විඳින්නේ ඇයි?
කාන්තාවන් මෙවැනි අවස්ථාවල දී විශේෂ අභියෝගවලට මුහුණ දෙයි:
- ඔවුන් දරුවන් සන්සුන් කළ යුතුය
- අර්බුදකාරී කාලවලදී පවා ඔවුන් ආහාර පිසීමට සහ පිරිසිදු කිරීමට අවශ්ය වේ
- ඔවුන් ජනාකීර්ණ නිවාසවල ආරක්ෂාව ගැන කරදර වේ
- සමාජය ඔවුන් ඕනෑම අවස්ථාවක “ශක්තිමත්” වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කරයි
- ආදායම අහිමි වූ විට ඔවුන් බොහෝ විට වැඩිපුර වැඩ කරයි
මෙය ආතතිය, දුක සහ කනස්සල්ල ඇති කළ හැකිය. මෙවැනි සිදුවීම් මඟින් අදහස් වනුයේ ඔබේ දුර්වලතාවයක් නොවේ – ඒවා සාමාන්ය ප්රතික්රියා වේ.
5. දැඩි කම්පනය
විපතක් සිදුවීම මඟින් මහත් කම්පනයක් ඇති කළ හැකිය. ව්යසනයෙන් පසුව මිනිසුන්ට තද සුළඟ, තද වැස්ස, සයිරන් ශබ්ද ඇසෙන විට බියක් දැනෙන්නට පුළුවන.
එමෙන්ම ඔවුන්ට බියකරු සිහින පෙනෙන්නට පටන් ගනී, අතීතාවර්ජන ඇති වේ, හදිසි භීතිය, වෙව්ලීම සහ දහඩිය දැමීම වැනි දේ සිදු වේ.
මෙය “සංවේදී වීම” නොවේ. එය සැබෑ මානසික පීඩනයයි.
6. දරුවන් ද නිහඬව දුක් විඳිති
ළමයින් මෙවැනි අවස්ථාවලින් පසුව වැඩිපුර අඬන්නට පටන් ගනී, නිදා ගැනීමට අපහසුතාවයන් ඇති වේ, ක්රියාශීලී බව අත්හැර නිහඬ සිටී, සාමාන්ය පොද වැස්සට පවා බිය වේ.
කුඩා දරුවන් සහ යෞවනයන් මෙවැනි ව්යසනයන් නිසා දැඩි ලෙස කම්පනයට පත් වේ. එනිසා වැඩිහිටියන්ට මෙන්ම ඔවුන්ටත් යථා තත්ත්වයට පත් වීම සඳහා සහයෝගය අවශ්ය වේ.
7. දිගුකාලීනව ඇති වන්නා වූ චිත්තවේගීය බලපෑම්
මාස ගණනාවකට පසුව පවා මිනිසුන්ට කනස්සල්ල, වැස්සට බිය වීම, දුක, නිදාගැනීමේ අපහසුතාවය, මුදල් ගැටළු වලින් ඇතිවන ආතතිය වැනි දේ දැනෙන්නට ඇති ඉඩකඩ වැඩිය.
අහිමි වූ නිවාස ඉක්මනින් නැවත ගොඩනඟා ගත හැකිය. නමුත් මනස එලෙස සුව කිරීමට නොහැක.
8. ශ්රී ලංකාවට වඩා හොඳ මානසික සෞඛ්ය උපකාර අවශ්ය වන්නේ ඇයි?
ශ්රී ලංකාවේ ආපදාවන්ට ප්රතිචාර දැක්වීමේ දී ප්රධාන වශයෙන් අවධානය යොමු කරන්නේ භෞතික අවශ්යතා කෙරෙහි පමණයි. මානසික සෞඛ්ය සහාය සීමිතයි.
භෞතික අවශ්යතා කෙරෙහි අවධානය යොමු කරනවා මෙන්ම අපදාවට පත් වූ මිනිසුන්ගේ මානසික මට්ටම ගොඩනැඟීමට නවාතැන් වල උපදේශකයින්, චිත්තවේගීය ප්රථමාධාර, කාන්තාවන් සඳහා ආරක්ෂිත ස්ථාන, දරුවන් සඳහා සහාය ලබා දීම අත්යාවශ්ය වේ.
මානසිකව කම්පනයට පත් වූ මිනිසුන්ව සුව කිරීම ආපදා සැලසුම්කරණයේ කොටසක් විය යුතුය.
DITWA සුළි කුණාටුව ජීවිතය කෙතරම් ඉක්මනින් වෙනස් විය හැකිද යන්න පෙන්නුම් කළේය. සෑම දිවි ගලවා ගත් අයෙක්ම බිය, අහිමි වීම සහ ධෛර්යය පිළිබඳ කතාවක් අපට කියා දෙයි. අපි එකිනෙකා ගැන සැලකිලිමත් වෙමු. කාන්තාවන්, දරුවන්, වැඩිහිටියන් සහ සියලු දිවි ගලවා ගත් අයට සහාය දෙමු. ශ්රී ලංකා භූමිය පමණක් නොව, ජනතාව සුවපත් කිරීමට අපි එකිනෙකාට උදව් කරමු.
